ORIGINAL_ARTICLE مقدمه: سیستم پذیرش و مدارک ‌پزشکی یکی از زیرسیستم‌های مهم سیستم اطلاعات بیمارستانی است که توسط کاربران زیادی در بخش‌های پذیرش و ترخیص و مدیریت اطلاعات سلامت بیمارستان‌ها استفاده می‌شود. مشکلات کاربردپذیری رابط کاربری، می‌تواند باعث کاهش سرعت، دقت و بهره‌وری کاربران در تعامل با سیستم‌های اطلاعاتی شود. این مطالعه با هدف شناسایی مشکلات کاربردپذیری زیرسیستم پذیرش و مدارک پزشکی یک سیستم اطلاعات بیمارستانی انجام شد. روش: در این مطالعه توصیفی- مقطعی پنج متخصص مدیریت اطلاعات سلامت با استفاده از روش ارزیابی اکتشافی زیرسیستم پذیرش و مدارک پزشکی را در یک سیستم اطلاعات بیمارستانی بررسی نمودند. سپس مشکلات کاربردپذیری این سیستم را در قالب ده اصل کاربردپذیری Nielsen گروه‌بندی و شدت مشکلات را مشخص نمودند. نتایج: در مجموع تعداد 62 مشکل منحصر‌به‌فرد کاربردپذیری شناسایی شد. بیشترین تعداد مشکلات مربوط به دو اصل «رعایت یکنواختی و استانداردها» و «تشخیص به جای یادآوری» هر کدام 9 مشکل و کمترین تعداد مشکل مربوط به اصل «انعطاف‌پذیری و کارآیی استفاده» (1 مشکل) بود. 59/7% مشکلات شناسایی شده در رده مشکلات بزرگ و وخیم بودند، بیشترین میانگین شدت مشکلات را دو اصل «وضوح وضعیت سیستم» و «جنبه‌های زیباشناختی و طراحی ساده‌» و کمترین میانگین شدت مشکلات را اصل «پیشگیری از خطا» داشت.  نتیجه­ گیری: با روش ارزیابی اکتشافی تعداد قابل توجهی از مشکلات کاربردپذیری در زیرسیستم پذیرش و مدارک پزشکی یک سیستم اطلاعات بیمارستانی شناسایی شد. از نظر ارزیابان اکثر مشکلات رابط کاربری سیستم اطلاعات بیمارستانی مورد ارزیابی از نوع بزرگ و وخیم هستند و اصلاح آن‌ها توسط طراحان و توسعه‌دهندگان این سیستم ضروری می‌باشد.   http://jhbmi.ir/article-1-351-fa.pdf 2019-09-23 80 89 سیستم اطلاعات بیمارستانی زیر سیستم پذیرش و مدارک پزشکی کاربردپذیری ارزیابی اکتشافی رابط کاربری Introduction: Admission and medical record system (AMRS) is one of the most important subsystems of hospital information system, which is used by many users in admission, discharge, and health information management. Interface usability problems can reduce user speed, precision, and efficiency in user-system interaction. This study aimed to identify the usability problems of AMRS in a hospital information system. Method: In this descriptive cross-sectional study, five health information technology experts evaluated AMRS in a hospital information system using heuristic evaluation. Then, the system usability problems were categorized according to Nielsen's 10 usability principles and their severity were determined. Results: Totally, 62 unique usability problems were detected. The most frequent problems were related to "consistency and standards" (n=9) and ''recognition rather than recall" (n=9), and the least frequent ones was related to "flexibility and efficiency of use" (n=1). 59.7% of the identified problems were categorized as big and severe problems. The highest average severity of problems belonged to "system’s visibility" and "aesthetic and minimalist design", and the least average severity belonged to "error prevention". Conclusion: Using heuristic evaluation, a large number of usability problems in AMRS were identified. According to experts' opinions, most of the HIS interface problems were big and severe, and they need to be modified by designers and developers of these systems. http://jhbmi.ir/article-1-351-en.pdf 2019-09-23 80 89 Hospital information system Admission and medical record system Usability Heuristic evaluation User interface Monireh Sadeqi Jabali Msadeqi2005@gmail.com 1 Ph.D. Student in Health Information Management, Health Information Management and Technology Dept., Faculty of Paramedicine, Kashan University of Medical Sciences, Kashan, Iran AUTHOR https://orcid.org/0000-0001-7520-0398 Ehsan Nabovati Enabovati@gmail.com 2 Ph.D. in Medical Informatics, Assistant Professor, Health Information Management Research Center, Kashan University of Medical Sciences, Kashan, Iran AUTHOR https://orcid.org/0000-0003-0430-4637 Mehrdad Farzandipour Farzandipour_m@kaums.ac.ir 3 Ph.D. in Health Information Management, Professor, Health Information Management Research Center, Kashan University of Medical Sciences, Kashan, Iran AUTHOR https://orcid.org/0000-0001-9738-7771 Seyedeh Raziyeh Farrahi Farrahir1@gmail.com 4 Ph.D. in Health Information Management, Professor, Health Information Management Research Center, Kashan University of Medical Sciences, Kashan, Iran AUTHOR https://orcid.org/0000-0001-8995-9637 Reza Abbasi Rezaabba30_2001@yahoo.com 5 Ph.D. in Health Information Management, Professor, Health Information Management Research Center, Kashan University of Medical Sciences, Kashan, Iran AUTHOR https://orcid.org/0000-0003-3648-963X

ORIGINAL_ARTICLE مقدمه: امروزه، به منظور پایش لحظه‌ای بیماران و کنترل شرایط اورژانسی آن‌ها سامانه‌های هوشمند و ابزارهای توسعه­یافته نظیر سیستم‌های پوشیدنی رشد چشمگیری داشته‌اند. هدف این مقاله، تعیین نیازمندی‌های لازم برای طراحی سامانه پتوی هوشمند پوشیدنی برای پایش علائم حیانی بیماران در آمبولانس می­باشد. روش: پس از بررسی مشخصات کلی سامانه‌های پوشیدنی با انجام مطالعه‌ای تطبیقی، با روش­های مناسب جمع­ آوری اطلاعات، توصیف نیازمندی‌های لازم برای طراحی سامانه‌ پیشنهادی انجام شد. در گام اول مطالعاتی جهت شناسایی الزامات توسعه سامانه‌های پوشیدنی انجام پذیرفت و در گام دوم، پرسشنامه‌ مستخرج از مطالعات میان متخصصان توزیع شد و براساس تحلیل پاسخ­ها، نیازمندی­ های دقیق برای طراحی سامانه پتوی پوشیدنی برای پایش علائم حیاتی احصاء شد. نتایج: سامانه پتوی هوشمند پوشیدنی ویژگی‌های کارکردی خاصی نظیر پایش علائم حیاتی، قابلیت ارتباط با محیط اطراف، پردازش آنی سیگنال‌های حیاتی، قابلیت هشدار در صورت تجاوز علائم حیاتی از حدود آستانه، قابلیت ذخیره‌سازی تمام سیگنال‌های حیاتی فرد را دارا خواهد بود. خصوصیات غیرکارکردی مهمی نظیر نصب و عملکرد آسان، تعامل‌پذیری، تحمل‌پذیری خطا، مصرف انرژی کم، دقّت و صحت ثبت علائم، ارزیابی و تحلیل داده داشته باشند. نتیجه گیری: سامانه‌ پیشنهادی تمام علائم حیاتی موردنیاز برای کنترل افراد را به صورت یکپارچه ثبت کرده و داده‌های تفسیر شده‌ای را برای گروه درمان حاضر در آمبولانس ارائه می‌دهد. اطلاعات درمانی، تشخیصی، پایشی فرد در سیستم کمک‌یار پزشک ذخیره می‌شوند و این قابلیت را برای پزشک آمبولانس محیّا می‌سازد تا به صورت زودهنگام تشخیص اولیه را اتخاذ بنماید.  http://jhbmi.ir/article-1-332-fa.pdf 2019-09-23 90 100 پایش علائم حیاتی سامانه‌های پوشیدنی نیازمندی‌های پتوی هوشمند پوشیدنی حسگرها و الیاف هوشمند Introduction: Nowadays, smart systems and advanced tools such as wearable systems have grown significantly in order to monitor patients and keep their condition under control. The aim of this study was to determine the requirements for designing a wearable smart blanket system (WSBS) to monitor patients in ambulance instantaneously. Method: After reviewing the characteristics of wearable systems by conducting a comparative study, the requirements for designing the proposed system were determined using appropriate data collection methods. In the first step, studies were conducted to identify the requirements for the development of wearable systems, and in the second step, a questionnaire obtained from the studies was distributed among specialists, and based on the results obtained from the questionnaire, the requirements for designing the system were determined. Results: Wearable Smart Blanket System (WSBS) has special functional features such as monitoring of vital signs, ability to communicate with the environment, instantaneous processing of vital signs, the ability to alert when vital signs exceed the threshold, and the ability to record all the patients' vital signs. The main non-functional features of WSBS include easy installation and operation, interoperability, error tolerance, low power consumption, accuracy of signs recording, data evaluation and analysis. Conclusion: The WSBS records all the vital signs needed for the control of patients seamlessly and provides interpreted data for the ambulatory treatment team. All patients' medical, diagnostic, and monitored health information are stored in the physician assistants' system, and therefore, allows them to provide early diagnosis. http://jhbmi.ir/article-1-332-en.pdf 2019-09-23 90 100 Monitoring vital signs Wearable systems Wearable smart blanket requirements Smart sensors and fibers Sorayya Rezayi sorayya_rezayi@modares.ac.ir 1 M.Sc. in Medical Informatics, Medical Informatics Dept., Faculty of Medical Sciences, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran AUTHOR https://orcid.org/0000-0001-7423-8853 Ali Asghar Safaei aa.safaei@modares.ac.ir 2 Assistant Professor, Software Engineering, Medical Informatics Dept., Faculty of Medical Sciences, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran AUTHOR https://orcid.org/0000-0003-1985-8720 Niloofar Mohammadzadeh nmohammadzadeh@sina.tums.ac.ir 3 Assistant Professor, Health Information Management, Health Information Management Dept., Faculty of Paramedical Sciences, Tehran University of Medical Sciences, Tehran‌, Iran AUTHOR

ORIGINAL_ARTICLE مقدمه: در تشخیص ناهنجاری‌های قلبی عوامل مختلفی مؤثر هستند. هرچه تعداد این عوامل بیشتر باشد عدم قطعیت در تشخیص ناهنجاری‌ها قلبی افزایش می‌یابد. در شرایط عدم قطعیت در پاسخ مدل پیش‌بینی کننده، سیستم‌های فازی یکی از کاراترین روش‌ها برای تولید یک پاسخ قابل قبول می‌باشند. روش: در این پژوهش کاربردی داده‌های مربوط به ناهنجاری‌های قلبی شامل 3240 رکورد، که هر رکورد صداهای قلب افراد مختلف در دو گروه سالم و ناسالم می‌باشد بررسی و سپس به کمک سیستم فازی قوانین حاکم بر داده‌ها برای نمونه‌های ورودی استخراج و از این قوانین برای دسته‌بندی ناهنجاری‌های قلبی استفاده شد. به جهت وابستگی فاکتورهای مؤثر در ناهنجاری‌های قلبی، بسیاری از قوانین همسان با یک عملکرد مشابه که موجب پردازش‌های اضافی و کاهش کارایی می‌شوند، تولید خواهد شد. در روش پیشنهادی از الگوریتم مرغ مگس‌خوار، برای انتخاب قوانین بهینه تولید شده استفاده شد. سپس به کمک قوانین بهینه انتخاب شده سیستم ورودی‌ها را به دو گروه هنجار و ناهنجار دسته‌بندی می‌کند. برای ارزیابی نتایج، روش میانگین مربعات خطا استفاده شد. نتایج: نتایج نشان داد که میانگین دقت و زمان در تشخیص ناهنجاری‌های قلبی در روش پیشنهادی به ترتیب 99/6 درصد و 0/56 ثانیه است و نسبت به تحقیقات مشابه، از کارایی بالاتری برخوردار می‌باشد. نتیجه‌گیری: مدل پیشنهادی نسبت به سایر روش‌ها، تشخیص و دسته‌بندی را با دقت بالاتری انجام می‌دهد. http://jhbmi.ir/article-1-278-fa.pdf 2019-09-23 101 110 ناهنجاری‌های قلبی پردازش اصوات قلبی سیستم‌های فازی الگوریتم مرغ مگس‌خوار ​Introduction: Different factors are effective in detecting heart abnormalities. The greater the number of these factors, the greater the uncertainty in the detection of heart abnormalities. In the uncertainty condition in response of prediction model, the fuzzy systems are one of the most effective methods for generating an acceptable response. Method: In this applied study, 3240 records related to heart abnormalities were reviewed, each record contained heart sounds of healthy and unhealthy groups. Then, using fuzzy system, the rules of data for the input samples were extracted and the rules were used to categorize the heart abnormalities. Due to the dependency of the effective factors on heart abnormalities, many identical rules with a similar function that result in additional processing and reduced efficacy, will be produced. In the proposed method, the Hummingbird algorithm were used to choose the optimal output rules. Then, using the optimum output rules, the inputs data were categorized into normal and abnormal classes. Data were analyzed using the root mean squared error (RMSE) method. Results: It was revealed that the mean accuracy and time of diagnosis of heart abnormalities in the proposed method were 99.6% and 0.56 seconds, respectively, indicating higher efficiency compared to the other similar studies. Conclusion: Compared to the other methods, the proposed model provides more accurate diagnosis and classification. http://jhbmi.ir/article-1-278-en.pdf 2019-09-23 101 110 Cardiac abnormalities Heart rate processing Fuzzy systems Hummingbird algorithm Ehsan Aghaenjad ehsan6945@gmail.com 1 MSc in Computer Engineering, Department of Computer Engineering, Bandargaz Branch, Islamic Azad University, Bandargaz, Iran AUTHOR Ramazan Taimourei-Yansary r.taimourei@yahoo.com 2 Ph.D. in Computer Engineering Artificial Intelligence, Department of Computer Engineering, Bandargaz Branch, Islamic Azad University, Bandargaz, Iran AUTHOR https://orcid.org/0000-0001-5191-1873 Ali Riahi 3 Ph.D. in Computer Engineering- Software Systems, Department of Computer Engineering, Bandargaz Branch, Islamic Azad University, Bandargaz, Iran AUTHOR https://orcid.org/0000-0003-2646-3575

ORIGINAL_ARTICLE مقدمه: رویکرد کیفی یکی از راه‌های استخراج الزامات سیستم از دیدگاه کاربران در مطالعه سیستم‌های اطلاعاتی است؛ بنابراین مطالعه حاضر با هدف شناسایی الزامات عملکردی سیستم اطلاعات داروخانه از دیدگاه داروسازان با رویکرد کیفی انجام شد. روش: مطالعه حاضر از نوع کیفی به روش تحلیل محتوای مرسوم انجام شد. نمونه‌‌گیری به صورت هدفمند بود و 15 نفر از داروسازان شاغل در بیمارستان‌های وابسته به دانشگاه علوم پزشکی فارس انتخاب شدند. داده­ها از طریق مصاحبه نیمه ساختارمند در سال 1395 جمع­آوری شد. زمان جلسات مصاحبه بین 30 تا 40 دقیقه بود. داده‌ها هم‌زمان با جمع‌آوری بر اساس روش Lundman و Graneheim و  با استفاده از نرم‌افزار  MAXQDAنسخه 10 تحلیل شدند. جهت اطمینان از صحت و استحکام یافته‌ها از چهار معیار Guba و Lincoln استفاده شد. نتایج: تحلیل مصاحبه‌ها منجر به ارائه 5 طبقه و 13 زیر طبقه شد. طبقات شامل قابلیت اصلاح و بازنگری دارو، گزارش‌دهی به روز و انعطاف‌پذیر، تعامل سیستم، یکپارچگی با سیستم پشتیبان تصمیم و دسترسی به اطلاعات بالینی بود.  نتیجه‌گیری: با توجه به نتایج مطالعه، ارزیابی سیستم‌ها قبل از خرید و مقایسه آن با الزامات عملکردی مورد انتظار کاربران امری ضروری است. همچنین در صورت طراحی درون سازمانی این سیستم‌ها به کارگیری تحلیل‌گران ماهر در استخراج نیازمندی‌های کاربران و نیز آشنا با سازمان‌های بهداشتی، در تیم طراحی توصیه می‌شود. http://jhbmi.ir/article-1-344-fa.pdf 2019-09-23 111 120 سیستم اطلاعات داروخانه الزامات عملکردی رویکرد کیفی Introduction: In the field of studying information systems, qualitative approach is one of the ways to extract the system requirements from the perspective of the users. Therefore, this study was performed to identify the functional requirements of the pharmacy information system from the perspective of the pharmacists using a qualitative approach. Method: This qualitative study was performed using conventional content analysis approach. In this study, 15 pharmacists who worked at hospitals affiliated to Fars University of Medical Sciences, were selected using purposive sampling. The data were collected through semi-structured interviews (30-40 min) in 2016. Data were analyzed using Graneheim and Lundman's method by MAXQDA v.10 software. Lincoln and Guba's criteria were used to ensure the accuracy and trustworthiness of the study Results: After analysis of the data obtained from interviews, five main categories and 13 subcategories were obtained. The main categories include the ability to accurately reconcile medication lists (medication reconciliation), update and flexible reporting, systems interoperability, integration with the decision support system, and access to the clinical information. Conclusion: According to the results, evaluation of the systems before purchase and comparing them with the expected functional requirements of the users, are necessary. Also, in the case of intraorganizational design of these systems, skilled analysts who are familiar with health organizations should be employed to extract the users' needs. http://jhbmi.ir/article-1-344-en.pdf 2019-09-23 111 120 Pharmacy information system Functional requirement Qualitative research Zahra Mahmoudzadeh Sagheb zm_222@yahoo.com 1 Associate Professor of Health Information Management, Faculty of health Management and Medical Informatics, Shiraz University of Medical Sciences, Shiraz, Iran AUTHOR Peivand Bastani bastanip@sums.ac.ir 2 Ph.D. in Health Service Management, Associate Professor, School of Health Management and Information Sciences, Shiraz University of Medical Sciences, Shiraz, Iran AUTHOR Mahnaz Samadbeik mahbeik@yahoo.com 3 Ph.D. in Health Information Management, Assistant Professor, School of Allied Medical Sciences, Lorestan University of Medical Sciences, Khorramabad, Iran AUTHOR Baran Bayati brn.byt3@gmail.com 4 Ph.D. Student in Health Information Management, School of Health Management and Information Sciences, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran AUTHOR Arash Bordbar bordbararash@yahoo.com 5 Ph.D. Student in Medical Informatics, School of Health Management and Information Sciences, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran AUTHOR

ORIGINAL_ARTICLE مقدمه: فن‌آوری تلفن همراه در ترکیب با تخصص­ های پزشکی، امکان جدیدی به نام سلامت همراه را معرفی کرده که فراهم کننده فرصت­های جدیدی برای بهبود سلامت بیماران است. پذیرش پزشکان جهت استقرار خدمات سلامت همراه، عامل مهمی به شمار می‌رود. مطالعه حاضر عوامل مؤثر بر پذیرش خدمات سلامت همراه توسط پزشکان را مورد بررسی قرار داد. روش: این پژوهش از نوع توصیفی-تحلیلی می‌باشد که جامعه آماری آن را پزشکان شاغل در شهرستان‌های شیراز و کازرون تشکیل داده ­اند. نمونه­ های مطالعه 150 نفر بودند که به روش نمونه­گیری خوشه­ای مرحله‌ای انتخاب شدند. ابزار جمع آوری داده­ ها، برگرفته از پرسشنامه­ های پژوهش های پیشین بودند که روایی و پایایی آنها مورد بررسی قرار گرفت. روش تحلیل داده ­ها الگوی معادلات ساختاری (SEM) بوده، که با استفاده از دو نرم‌افزار SPSS نسخه ۲۳ و AMOS نسخه ۲۱ انجام گرفت. نتایج: تأثیر متغیرهای اضطراب تکنولوژی، سازگاری و مقاومت در برابر تغییر بر سهولت درک شده معنی‌دار می‌باشند. همچنین تأثیر متغیرهای خودکارآمدی، سازگاری، هنجار اجتماعی و مقاومت در برابر تغییر بر سودمندی درک شده معنی‌دار هستند، ضمناً به واسطه سودمندی و سهولت درک شده بر قصد رفتاری نیز تأثیر می‌گذارند. مدل نهایی پژوهش دارای شاخص­های برازش مطلوب بوده است. نتیجه­ گیری: بر اساس نتایج مطالعه حاضر، به برنامه­ریزان پیشنهاد می‌شود به منظور فرهنگ­ سازی مناسب برای استقرار خدمات سلامت همراه به وسیله پزشکان، پنج عامل ذکر شده در پژوهش که با پذیرش این سیستم­ ها مرتبط هستند، مورد توجه قرار گیرد. http://jhbmi.ir/article-1-356-fa.pdf 2019-09-23 121 130 خدمات سلامت همراه مدل پذیرش فناوری پذیرش پزشکان Introduction: The combination of mobile technology and medical expertise introduces a new feature called mobile health care, which provides new opportunities for improving patients' health. Physician's acceptance of mobile health services is an important factor in the establishment and adaption of such services. The present study investigated the factors affecting the acceptance of health services by physicians. Method: In this descriptive-analytic study, 150 physicians working in Shiraz and Kazeroun were included using cluster sampling. Data were collected using questionnaires adapted from other studies. The validity and reliability of the questionnaires were confirmed. Data were analyzed using Structural Equation Modeling (SEM) by Amos version 21 and SPSS version 23 software. Results: The effect of technology anxiety, adaption and resistance against change on perceived usefulness was significant. In addition, the effect of self-usefulness, adaptability, social norms, and resistance against change on perceived usefulness was significant. Moreover, parameters affected the intention to use via mediating variables of usefulness and perceived usefulness. The final research model had good fit indices. Conclusion: According to the results, policymakers are recommended to take into account the five factors mentioned in this study, which are related to the acceptance of systems investigated here, for promoting an appropriate culture for the adaption of mobile health services by physicians. http://jhbmi.ir/article-1-356-en.pdf 2019-09-23 121 130 Mobile health services Technology acceptance model (TAM) Physicians' acceptance Alireza Dehghan dehghan.itsu@yahoo.com 1 M.Sc. in Information Technology, Lecturer, Computer Engineering Dept., School of Engineering, Salman Farsi University of Kazeroun, Kazeroun, Iran AUTHOR https://orcid.org/0000-0003-2284-2682 Marzieh Sadeghzadeh sadeghzadeh.mr@gmail.com 2 PhD. in Educational Psychology, Assistant Professor, Psychology Dept., School of Literature and Humanity, Salman Farsi University of Kazeroun, Kazeroun, Iran AUTHOR Ali Badie badie.itsu@yahoo.com 3 M.Sc. in Information Technology, Lecturer, Computer Engineering Dept., School of Engineering, Salman Farsi University of Kazeroun, Kazeroun, Iran AUTHOR Mohammadreza Mardani mardani93.itsu@gmail.com 4 BSc. in Computer Engineering, Computer Engineering Dept., School of Engineering, Salman Farsi University of Kazeroun, Kazeroun, Iran AUTHOR Fatemeh Bafandkar bafandkar93.itsu@gmail.com 5 BSc. in Computer Engineering, Computer Engineering Dept., School of Engineering, Salman Farsi University of Kazeroun, Kazeroun, Iran AUTHOR

ORIGINAL_ARTICLE مقدمه: زمان انتظار یکی از عوامل مؤثر در رضایت مراجعین از کیفیت خدمات ارائه شده می‌باشد و کاهش زمان انتظار می‌تواند نقش مهمی در بهبود ارائه خدمات و همچنین رضایت‌مندی مراجعه‌کنندگان را به دنبال داشته باشد. مطالعه حاضر به منظور بررسی زمان انتظار مراجعین به بخش ترمیمی دانشکده دندانپزشکی مرجع انجام شد. روش: پژوهش حاضر از نوع توصیفی و جامعه این پژوهش، 300 بیمار مراجعه کننده به بخش ترمیمی دانشکده دندانپزشکی بودند. این مطالعه بر روی 30 بیمار که به روش تصادفی ساده از میان مراجعین کلینیک دندانپزشکی انتخاب شدند، انجام شد. ابزار جمع‌آوری داده‌ها، فرم ثبت زمان‌های اندازه‌گیری شده و چک لیست محقق ساخته بود برای تحلیل کیفیت فرآیند از مقیاس شش سیگما استفاده گردید. داده‌ها به وسیله نرم‌افزار SPSS نسخه 16 مورد تحلیل قرار گرفتند. نتایج: بخش تشخیص بیماری‌های دهان با میانگین 31 دقیقه دارای بیشترین و فرآیند معاینه در بخش ترمیمی با میانگین زمان انتظار 15 دقیقه دارای کمترین زمان انتظار بود. مهم‌ترین عوامل مؤثر بر طولانی شدن زمان انتظار به ترتیب، ورود تعداد زیاد بیماران به صورت هم‌زمان‌، کمبود مهارت و آموزش دانشجویان دندانپزشکی و کمبود کارکنان اجرایی و ادغام واحد پذیرش با صندوق با میانگین2/6، 4/4 و 4  شناخته شدند. نتیجه‌گیری: با بررسی فرآیندهای پذیرش در کلینیک دندانپزشکی و اعمال مدیریت صحیح و بهره‌گیری از فرآیند شش سیگما می‌توان نسبت به کاهش زمان انتظار و افزایش رضایت مراجعه‌کنندگان و ارتقای کیفیت خدمات درمانی اقدام نمود. مقدمه: زمان انتظار یکی از عوامل مؤثر در رضایت مراجعین از کیفیت خدمات ارائه شده می‌باشد و کاهش زمان انتظار می‌تواند نقش مهمی در بهبود ارائه خدمات و همچنین رضایت‌مندی مراجعه‌کنندگان را به دنبال داشته باشد. مطالعه حاضر به منظور بررسی زمان انتظار مراجعین به بخش ترمیمی دانشکده دندانپزشکی مرجع انجام شد. روش: پژوهش حاضر از نوع توصیفی و جامعه این پژوهش، 300 بیمار مراجعه کننده به بخش ترمیمی دانشکده دندانپزشکی بودند. این مطالعه بر روی 30 بیمار که به روش تصادفی ساده از میان مراجعین کلینیک دندانپزشکی انتخاب شدند، انجام شد. ابزار جمع‌آوری داده‌ها، فرم ثبت زمان‌های اندازه‌گیری شده و چک لیست محقق ساخته بود برای تحلیل کیفیت فرآیند از مقیاس شش سیگما استفاده گردید. داده‌ها به وسیله نرم‌افزار SPSS نسخه 16 مورد تحلیل قرار گرفتند. نتایج: بخش تشخیص بیماری‌های دهان با میانگین 31 دقیقه دارای بیشترین و فرآیند معاینه در بخش ترمیمی با میانگین زمان انتظار 15 دقیقه دارای کمترین زمان انتظار بود. مهم‌ترین عوامل مؤثر بر طولانی شدن زمان انتظار به ترتیب، ورود تعداد زیاد بیماران به صورت هم‌زمان‌، کمبود مهارت و آموزش دانشجویان دندانپزشکی و کمبود کارکنان اجرایی و ادغام واحد پذیرش با صندوق با میانگین 2/6، 4/4 و 4  شناخته شدند. نتیجه‌گیری: با بررسی فرآیندهای پذیرش در کلینیک دندانپزشکی و اعمال مدیریت صحیح و بهره‌گیری از فرآیند شش سیگما می‌توان نسبت به کاهش زمان انتظار و افزایش رضایت مراجعه‌کنندگان و ارتقای کیفیت خدمات درمانی اقدام نمود.   http://jhbmi.ir/article-1-285-fa.pdf 2019-09-23 131 139 زمان انتظار شش سیگما کلینیک دندانپزشکی بیماران مراجعه کننده ارائه‌کنندگان Introduction: Waiting time is one of the factors affecting patients' satisfaction with the quality of services, therefore, reducing the waiting time has an essential role in the improvement of services and clients' satisfaction. The present study was performed to study the client patients waiting time in referral restorative dentistry department of dental clinic using Six Sigma model. Method: In this descriptive study, 300 patients who referred to the restorative dentistry department of dental clinic, were included. Finally, 30 subjects were selected using random sampling method. Data were collected by waiting time measurement forms and researcher-made checklists. To determine the process quality, six sigma model was used. Finally, data were analyzed using SPSS version 16. Results: The highest mean waiting time belonged to the oral diseases department (mean=31 min) and the lowest one belonged to the examination unit of restorative dentistry department (mean=15 min). The most important factors extending the waiting time were simultaneous entrance of patients (mean=4.6 min), lack of medical students' skill and experience (mean=4.2 min), lack of employees and integration of reception unit with cash desk (mean=4 min), respectively.   Conclusion: Therefore, by analyzing reception process, appropriate management, and using Six Sigma model, waiting time will reduce, clients' satisfaction will increase, and the quality of services will improve.   http://jhbmi.ir/article-1-285-en.pdf 2019-09-23 131 139 Waiting time Six Sigma Client patients Providers Mohammad Hossein Mehrolhassani mhmhealth@gmail.com 1 Ph.D. in Health Services Management, Associate Professor, Health Services Management Research Center, Institute for Futures Studies in Health, Kerman University of Medical Sciences, Kerman, Iran AUTHOR Leila Vali vali1386@gmail.com 2 Ph.D. in Health Services Management, Assistant Professor, Environmental Health Engineering Research Center, Kerman University of Medical Sciences, Kerman, Iran AUTHOR https://orcid.org/0000-0002-4205-2701 Mahtab Ghanbarnejad mahtabghanbarnejad@gmail.com 3 MSc in Health Care Management, Health Services Management Research Center, Institute for Futures Studies in Health, Kerman University of Medical Sciences, Kerman, Iran AUTHOR Hamid Moein hamidmoein1097@gmail.com 4 MSc in Health Care Management, School of Dentistry, Kerman University of Medical Sciences, Kerman, Iran AUTHOR

ORIGINAL_ARTICLE مقدمه: گونه‌های کنه ریپی‌سفالوس سبب ضررهای اقتصادی قابل‌ملاحظه‌ای در ایجاد بیماری در حیوانات و همچنین انسان می‌شوند. Bm86 که یک پروتئین معدی کاندید واکسن می‌باشد توالی آن در بین جدایه‌های گونه‌های ریپی‌سفالوس از نظر جغرافیائی جدا از هم، متغیر و دلیل اصلی کاهش اثربخشی و شکست واکسن‌های نوترکیب است. روش: در این مطالعه بیوانفورماتیکی توالی‌های انگل های ریپی‌سفالوس میکروپولوس و آنولاتوس استخراج، هم‌ردیف و اصلاح گردیدند. سپس نمودار تغییر‌پذیری و درخت فیلوژنتیک برای آن‌ها ترسیم شد. سپس گروه‌بندی و علامت‌گذاری تاکسون‌ها جهت طراحی واکسن تکاملی، آنتی‌ژن کُبرا‌، مرکز درخت و اجدادی صورت گرفت. همچنین بر روی توالی‌های واکسنی کُبرا آنالیزهای مدل‌سازی و آزمون بر هم‌نهی انجام گرفت. نتایج: در دو گونه میکروپولوس و آنولاتوس، بیشترین تغییری‌پذیری به ترتیب در حدود آمینواسید‌های 177 تا 181‌، 270 تا 276 و 351 تا 352 مشاهده گردید. 6 توالی به عنوان توالی مناسب جهت طراحی واکسن تکاملی و 12 توالی نیز جهت هم‌ردیفی مجدد و بدست آوردن توالی مورد توافق جهت طراحی آنتی‌ژن کُبرا استفاده گردید. از سوی دیگر توالی مربوط به ریپی‌سفالوس آنولاتوس در شاخه‌های خواهری بوده و بیشتر به یکدیگر شبیه بودند تا به توالی‌های BM86 ریپی‌سفالوس میکروپولوس، به جزء توالی ADQ19687‌. توالی‌های انتخابی جهت طراحی واکسن بر مبنای مرکز درخت و اجدادی نیز به ترتیب از توالی‌های AJE29931، AJE29932 و ATW75472 و توالی‌های ATW5476، ADM86722، ACZ55133 معرفی شدند. نتیجه‌گیری: واکسن ضد کنه‌ای مبتنی بر روش کُبرا برای Bm86 می‌توانند وسیع‌الطیف‌تر، مقرون به صرفه‌تر و جایگزین بهتری در مقایسه با واکسن‌های نوترکیب فعلی باشند. http://jhbmi.ir/article-1-378-fa.pdf 2019-09-23 140 151 کنه ریپی‌سفالوس میکروپولوس آنولاتوس واکسن کُبرا Introduction: The cattle tick Rhipicephalus spp. causes significant economic losses due to diseases in animals and human. Bm86 is a midgut protein and vaccine candidate, which its sequences among the isolates of Ripsephalus spp are geographically separated, variable, and are the main reason for reducing effectiveness, and subsequently, the failure of the recombinant vaccines. Method: In this bioinformatics study, the sequences of R. microplus and R. annulatus were retrieved, aligned, and edited. Then, the variation plot and phylogenetic tree were constructed. Afterwards, grouping and taxa marking for designing evolutionary vaccine, COBRA antigen, center of tree and ancestral were done. Also, over COBRA vaccine sequences, modeling analysis and superimpose test were done. Results: In both R. microplus and R. annulatus, the most variable region were residues 177-181, 270-276, and 351-352, respectively. 6 sequences were selected as appropriate sequences for design of evolutionary vaccine, and 12 for the realignment of and achieving sequences for design of COBRA antigen. On the other hand, R. annulatus sequences were in sister branches and more similar to each other compared to Bm86 protein sequences in R. microplus except ADQ19687. The sequences selected for vaccine design based on the center of tree and ancestral, were AJE29931, AJE29932, and ATW75472, and ATW5476, ADM86722, ACZ55133 sequences, respectively. Conclusion: Anti-tick COBRA-based vaccines of Bm86 could be more cost-effective and better alternative with broader spectrum, compared to the commonly used recombinant vaccines. http://jhbmi.ir/article-1-378-en.pdf 2019-09-23 140 151 Rhipicephalus Microplus Annulatus Vaccine COBRA Gholamreza Karimi 1 . Ph.D in Parasitology, Assistant Professor in Parasitology, Razi Vaccine and Serum Research Institute, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Karaj, Iran AUTHOR Mohammad Mehdi Ranjbar mm.ranjbar.phd@gmail.com 2 Ph.D in Immunology, Assistant Professor, Razi Vaccine and Serum Research Institute, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Karaj, Iran AUTHOR https://orcid.org/0000-0001-8611-5762 Naebali Ahmadi 3 . Ph.D in Parasitology, Professor, Faculty of Paramedical Sciences, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran AUTHOR Sajjad Yazdansetad sajjad.yazdansetad@gmail.com 4 Ph.D in Microbiology, Razi Vaccine and Serum Research Institute, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Karaj, Iran AUTHOR

REVIEW_ARTICLE مقدمه: نرخ شیوع بیماری مزمن کلیوی در سال ۲۰۱۶ به حدود ۴/۱۳ درصد رسیده است. دیالیز خونی معمول‌ترین روش درمان در مرحله انتهایی این بیماری است که بیماران به طور متوسط سه بار در هفته به مراکز دیالیز خونی مراجعه می‌نمایند. تعداد زیاد مراجعات اهمیت بالای مدیریت و برنامه‌ریزی درست و همچنین اختصاص بهینه و کارآمد منابع دیالیز خونی را نشان می‌دهد. روش: پژوهش حاضر یک مرور کلی از سایر پژوهش‌های انجام شده در این حوزه بود که با هدف بررسی کاربردهای تحلیل مکانی در حوزه مدیریت و اختصاص منابع دیالیز خونی انجام شد. پژوهشگران با تدوین یک استراتژی جستجو به بررسی مقالات مرتبط در پایگاه داده Medline پرداختند. نتایج: مطالعات مرتبط با کاربردهای تحلیل مکانی در حوزه دیالیز خونی را می‌توان در سه دسته شامل اندازه‌گیری دسترسی به مراکز دیالیز خونی، تعیین ارتباط بین دسترسی به این مراکز با مرگ‌ومیر و کیفیت زندگی و همچنین تحقیقات مرتبط با تخصیص منابع دیالیز خونی در یک منطقه جغرافیایی تقسیم‌بندی نمود. نتیجه‌گیری: استفاده از تحلیل مکانی به عنوان یک روش مبتنی بر سیستم‌های اطلاعات جغرافیایی، می‌تواند جهت تحلیل داده‌های مرتبط با مراکز دیالیز خونی برای مدیریت بهینه منابع و کمک به اتخاذ تصمیماتی با آگاهی بیشتر مورد استفاده قرار گیرد. اکثر مطالعات انجام شده در این حوزه در زمینه اندازه‌گیری دسترسی به مراکز دیالیز خونی و تعیین ارتباط بین دسترسی به این مراکز با مرگ‌ومیر و کیفیت زندگی بیماران بود و مطالعات بسیار اندکی در خصوص تخصیص بهینه منابع دیالیز خونی در یک منطقه جغرافیایی انجام شده است.   http://jhbmi.ir/article-1-357-fa.pdf 2019-09-23 152 162 دیالیز خونی تحلیل مکانی تخصیص منابع مدیریت منابع سیستم‌های اطلاعات جغرافیایی Introduction: The prevalence of Chronic Kidney Disease (CKD) reached about 13.4% in 2016. Among available treatment methods, hemodialysis is the most common way used for the treatment of patients with End-Stage Renal Disease (ESRD), the last stage of CKD. On average, these patients refer to hemodialysis centers three times a week. The high patients referral rate indicates the importance of proper management and planning as well as the optimal and efficient allocation of hemodialysis resources. Method: This overview study was conducted to investigate the applications of spatial analyses in the management and allocation of hemodialysis resources. By designing a search strategy, related articles indexed in the MEDLINE database, were reviewed. Results: Studies related to spatial analysis in the field of hemodialysis can be categorized into three groups including: 1) measurement of access to hemodialysis centers, 2) relationship between access to these centers and mortality as well as patients' quality of life, and 3) allocation of hemodialysis resources in a geographical area. Conclusion: Spatial analysis as a geographical information system-based methodology, can be used for analyzing data associated with hemodialysis centers to optimize resources management and help policymakers to make better informed decisions in this area. Most of the studies investigated the access to hemodialysis centers and the relationship between access to these centers and mortality as well as the patient's quality of life. However, few studies have been conducted on the optimal allocation of hemodialysis resources in a geographical area. http://jhbmi.ir/article-1-357-en.pdf 2019-09-23 152 162 Hemodialysis Spatial analysis Resource allocation Resource management Geographical information system Parinaz Tabari papiamentu@gmail.com 1 MSc in Medical Informatics, School of Allied Medical Sciences, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran AUTHOR https://orcid.org/0000-0002-6228-8711 Behzad Kiani KianiB@mums.ac.ir 2 Ph.D. in Medical Informatics, Assistant Professor, Medical Informatics Dept., Faculty of Medicine, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran AUTHOR https://orcid.org/0000-0002-8816-328X